Museum verwerft archief A.F.Th. van der Heijden

Tot zijn bekendste werken horen Advocaat van de hanen (1990), Het leven uit een dag (1988) en de requiem-roman voor zijn zoon Tonio (2011).

Samen met zijn vrouw Mirjam Rotenstreich verhuisde A.F.Th. van der Heijden een jaar geleden van een groot woonhuis in Amsterdam Oud-Zuid naar een appartement in Buitenveldert. Hij schrijft hier elke dag en is bezig met het redigeren, samenvoegen en voltooien van diverse fictieprojecten waaraan hij de afgelopen twintig jaar was begonnen.

Dat is het levende deel van zijn archief, dat is meeverhuisd. Een groot deel van Van der Heijdens archief betreft echter een afgesloten periode, en daarvoor heeft het museum de ruimte: brieven, dagboeken en vele manuscripten in verschillende versies. Een deel daarvan heeft een omweg gemaakt via Stichting De Tandeloze Tijd, een groep liefhebbers en verzamelaars die zich al tijden bezighoudt met zijn oeuvre en die voor digitalisering heeft zorggedragen.

Lees het interview met A.F.Th. van der Heijden

Interview in online museum LiteratuurLab

Van der Heijden heeft niet elke map vooraf bekeken, zo vernam Thomas Heerma van Voss toen hij de schrijver uitgebreid sprak. In het interview dat vanaf nu is te lezen op onze website, zegt Van der Heijden: ‘Daar kan ik kort over zijn. Die gedachten waren niet vastomlijnd. En ik heb het zelf een beetje laten gebeuren.’

Embargo

De manuscripten zijn prachtig onderzoeksmateriaal voor wie wil zien hoe Van der Heijden werkt. Potentiële biografen die nieuwsgierig zijn naar de brieven en dagboeken moeten zich nog niet rijk rekenen. ‘Omtrent een eventuele biograaf heb ik uitsluitend negatieve fantasieën. Elke gedachte aan een biografie herleid ik tot misplaatste ijdelheid’, zo vertelt de schrijver in het interview. Mede daarom heeft hij heldere afspraken gemaakt met het museum. ‘Er rust een embargo op de brieven en dagboeken, dat alleen door mij opgeheven kan worden’.

In de loop der jaren correspondeerde hij met onder anderen Kees ’t Hart, Margriet de Moor, Oek de Jong, Hella S. Haasse, Cees Nooteboom, Joost Zwagerman, zijn onlangs overleden broer Frans van der Heijden en andere familie.

‘Dit archief is een monumentale aanwinst. A.F.Th. van der Heijden is een even invloedrijke als belangrijke schrijver wiens oeuvre de tijdgeest heeft geschetst, en gekleurd’, aldus Valérie Drost, directeur van het museum. ‘Zijn werk gaat constant in dialoog met zichzelf en de literatuur. Het weerspiegelt zijn opvattingen over het schrijverschap en dat is ook zichtbaar in zijn archief, dat door Van der Heijden mooi en met veel zorg bewaard is.’

Het museum neemt de zorg voor het archief nu over, zodat het voor de toekomst behouden blijft.