Abdelkader Benali

(1975)
Een oeuvre dat beweegt, als het ware. Er wordt veel gereisd in het werk van Abdelkader Benali, en op vele manieren. Personages gaan van Nederland naar Marokko, in De langverwachte reist het hoofdpersonage langzaam naar het leven. Benali zelf is een fanatiek hardloper – en schreef daarover in Marathonloper.
Vervaardigd 2011
Techniek Gemengde techniek
Afmetingen 48 x 31,5 cm

Abdelkader Benali

door Sidi el Karchi (1979)

Abdelkader Benali debuteert in 1996 met Bruiloft aan zee, waarin een Berbergezin uit Nederland terugkeert naar Marokko voor de bruiloft van de dochter. Tradities en gewoontes uit oost en west gaan door elkaar heenlopen, iets wat Benali duidelijk geamuseerd beschrijft.

Geamuseerd dus, niet per se geëngageerd: complimenten dat hij tegen ‘de heilige huisjes van de Marokkaanse migrantengemeenschap’ durft te schoppen, werpt hij van zich af.

Twintig jaar later, ouder, wijzer en met vele literaire wapenfeiten op zak, schrijft Benali in Brief aan mijn dochter over wat hij van zijn traditionele opvoeding wel en niet aan zijn dochter zou willen meegeven. Over opgroeien in Rotterdam, over ongelijkheid (je kansen in Nederland zonder ‘witte’ achternaam, je kansen in Marokko als vrouw), en over wat literatuur en verbeelding voor hem betekenen:

De kracht van schrijven is dat er woorden worden gegeven aan dromen waarvan we niet wisten dat we ze hadden. Door verhalen te smeden ontdekken we wie we zijn en wat we willen.

De werkwijze van Sidi el Karchi, de maker van zijn portret, spreekt hem erg aan.

Hij is intuïtief in zijn denken, maar exact in zijn uitvoering. Hij denkt narratief, vanuit associaties komt hij tot een afgewogen beeld. Hij koos hier voor een ingekeerde Benali, niet de expressieve. Sidi zoekt naar de auteur in de persoon, iemand die ergens anders is met zijn gedachten, het gezicht trekt daarin mee. Heel mooi. Voor mij is Sidi de schilder van het wezenlijke.

Vervaardigd 2012
Techniek Acryl op paneel
Afmetingen 40 x 30 cm

Abdelkader Benali

door Bernadet Boorsma (1961)

Na zijn eerste zeer goed ontvangen romans en toneelstukken schreef Abdelkader Benali ook  journalistiek werk. In 2006 raakte hij ongewild in de Israëlisch-Libanese Oorlog verzeild en hield vanuit Beiroet voor Vrij Nederland een dagelijks weblog bij. Zijn reportage verscheen later als Berichten uit een belegerde stad.

In de periode van dit portret interviewde Benali bekende Nederlandse schrijvers in zijn tv-serie Benali Boekt. Bernadet Boorsma portretteert hem van bestaande foto’s en wilde zijn jongensachtige uitstraling weergeven. In zijn programma is hij te zien met dit petje. Hij is een enthousiaste, bevlogen interviewer die op zoek is naar de persoonlijke drijfveren van de schrijvers en de bron van hun schrijverschap.

‘Ik ken de kracht van literatuur persoonlijk,’ zei hij over zijn programma. ‘Ik was vier jaar toen we naar Nederland verhuisden. Het was alsof ik in de Efteling was beland: boodschappen doen, de juf die gitaar speelde, alles was vreemd. Ik voelde me alleen, een proefkonijn. Door te lezen begreep ik langzaam hoe ik kon omgaan met die rol van eenling. Van Rupsje Nooitgenoeg tot Frits van Egters in De avonden – eenlingen. Ik dacht: dat ben ik, hun overlevingsstrategie kan de mijne zijn.’